مقدمه
روزهای نخست تولد نوزاد، برای هر مادری هیجان‌انگیز و در عین حال پر از چالش است. در این مقاله، به مهم‌ترین اصول مراقبت اولیه و چند ترفند کاربردی می‌پردازیم تا مادران تازه‌کار، با اعتمادبه‌نفس بیشتری از نوزادشان نگهداری کنند.

۱. شیردهی و تغذیه منظم

• چرخهٔ ۸–۱۲ بار شیردهی در ۲۴ ساعت: در هفتهٔ اول، هر زمان که نوزاد نشان گرسنگی می‌دهد (مچاله کردن مشت، مک زدن لب و زبان) او را به سینه بگذارید. با این روش هم شیر بهتر ساخته می‌شود و هم کودک آرام می‌گیرد.

• قرارگیری صحیح نوزاد (لَچ مناسب): سر و بدن نوزاد به سمت مادر باشد، هالهٔ تیرهٔ پستان کاملاً داخل دهان نوزاد قرار گیرد. برای بهره‌وری بیشتر و جلوگیری از درد نوک سینه، اگر احساس ناراحتی کردید، وضعیت قرارگیری را اصلاح کنید.

• فاصلهٔ کوتاه بین وعده‌ها: حتی اگر نوزاد بلافاصله تمام شیر را نخورد، هر دو ساعت یکبار او را وادار به مک زدن کنید تا سیگنال تولید شیر تقویت شود.

۲. تعویض پوشک به‌موقع

• برنامهٔ تعویض: در روزهای اول، هر دو تا سه ساعت پوشک را چک و تعویض کنید. پوشک خیس یا کثیف علاوه بر تحریک پوست، خطر عفونت ادراری را افزایش می‌دهد.

• استفاده از کرم محافظ: پس از تمیزکردن پوست، مقداری کرم زینک‌اکساید یا پماد محافظ روی ناحیه تماس پوشک بمالید. این کار از بثورات پوستی جلوگیری می‌کند.

• ترفند خشک کردن سریع: قبل از بستن پوشک جدید، اجازه دهید پوست نوزاد چند ثانیه در معرض هوا باشد. این کار جلوی رشد قارچ و باکتری را می‌گیرد.

۳. تنظیم الگوی خواب و آرام‌سازی

• ایجاد روتین قبل از خواب: بعد از هر شیردهی عصر، یک حمام کوتاه (آب ولرم)، ماساژ ملایم با روغن نارگیل و یک آواز ملایم یا لالایی، نوزاد را برای استراحت آماده می‌کند.

• محیط تاریک و آرام: چراغ‌های شدید را خاموش کنید، صدای تلویزیون و تلفن را کم کنید و در صورت ممکن از یک دستگاه نویزسفید (صدای آرام طبیعت یا ونتیلاتور ملایم) استفاده کنید.

• روش سوئدلینگ (قنداق‌بندی): قنداق سبکِ مناسب سن نوزاد، حس امنیت را شبیه رحم مادر ایجاد می‌کند و نرخ بیداری‌های ناگهانی را کاهش می‌دهد.

۴. مراقبت از پوست و حمام

• فرکانس حمام: تا وقتی بند ناف جدا نشده، بیش از یک بار در هفته حمام نکنید. بعد از افتادن بند، دو تا سه بار در هفته کافی است.

• استفاده از شویندهٔ ملایم: فقط از شوینده‌های بدون عطر و فاقد سولفات استفاده کنید تا پوست لطیف نوزاد دچار خشکی نشود.

• خشک کردن نواحی چین‌دار: پس از شست‌وشو، پوست را با حولهٔ نرم خشک و به‌ویژه بین چین‌های گردن، زیر بغل و کشاله ران را کاملاً خشک کنید تا از التهاب جلوگیری شود.

نتیجه‌گیری
با رعایت این اصول ساده—تغذیه منظم، تعویض سریع پوشک، ایجاد روتین خواب و مراقبت ملایم از پوست—هر مادری می‌تواند روزهای اول نوزادی را بدون استرس و با آرامش بیشتری پشت سر بگذارد.